TANQIDIY FIKRLASHNING NAZARIY ASOSLARI: KONSEPSIYALAR, MODELLAR VA TA’LIMDAGI AHAMIYATI
Keywords:
tanqidiy fikrlash, nazariy model, tafakkur, ta’lim, Dewey, Paul-Elder, EnnisAbstract
Mazkur maqolada tanqidiy fikrlash tushunchasining nazariy asoslari, uning asosiy tarkibiy qismlari va ta’limdagi ahamiyati tahlil qilinadi. Asosiy olimlar Richard Paul, Linda Elder, Robert Ennis va John Dewey tomonidan ishlab chiqilgan modellar o‘rganiladi. Sifatli adabiy tahlil asosida tanqidiy fikrlashning intellektual va axloqiy jihatlari yoritiladi. Natijalarga ko‘ra, tanqidiy fikrlash shunchaki bilim emas, balki ongli tahlil va shaxsiy pozitsiyaga asoslangan ko‘nikma ekanligi aniqlanadi.
Downloads
References
Ennis, R. H. (1987). A taxonomy of critical thinking dispositions and abilities. In J. B. Baron & R. J. Sternberg (Eds.), Teaching thinking skills: Theory and practice (pp. 9–26). W.H. Freeman.
Paul, R., & Elder, L. (2006). The Miniature Guide to Critical Thinking: Concepts and Tools. Foundation for Critical Thinking Press.
Facione, P. A. (1990). Critical Thinking: A Statement of Expert Consensus for Purposes of Educational Assessment and Instruction (The Delphi Report). American Philosophical Association.
Dewey, J. (1933). How We Think: A Restatement of the Relation of Reflective Thinking to the Educative Process. D.C. Heath.
Bloom, B. S., Engelhart, M. D., Furst, E. J., Hill, W. H., & Krathwohl, D. R. (1956). Taxonomy of Educational Objectives: The Classification of Educational Goals. Handbook I: Cognitive Domain. Longman.
Halpern, D. F. (1998). Teaching critical thinking for transfer across domains: Dispositions, skills, structure training, and metacognitive monitoring. American Psychologist, 53(4), 449–455.
Elder, L., & Paul, R. (2008). The Thinker’s Guide to Intellectual Standards: The Words That Name Them and the Criteria That Define Them. Foundation for Critical Thinking.
Fisher, A. (2001). Critical Thinking: An Introduction. Cambridge University Press.