FRAZEOLOGIK TIL BIRLIKLAR TARKIBIDA MOTAM LEKSIKALARINING O‘RNI VA MOTAM BILAN BOG‘LIQ TASVIRIY VOSITALAR (O‘ZBEK VA NEMIS TILLARI MISOLIDA)
Keywords:
frazeologizm, motam leksikasi, lingvomadaniyat, semantika, metafora, o‘zbek tili, nemis tili, milliy tafakkur.Abstract
Bu tezisda o‘zbek va nemis tillaridagi frazeologik birliklar tarkibida motam leksikalarining o‘rni, ularning semantik va madaniy xususiyatlari har tomonlama tahlil qilinadi. Tadqiqotda motam bilan bog‘liq frazeologik birliklar xalqning dunyoqarashi, diniy e’tiqodi, urf-odatlari va badiiy tafakkuri bilan uzviy aloqada shakllanishi ko‘rsatiladi. O‘zbek tilidagi “motam tutmoq”, “ko‘ngli qora bo‘lish”, “dog‘ tushmoq” kabi iboralar xalqning ruhiy kechinmalarini, ijtimoiy birdamligini ifodalasa, nemis tilidagi “in tiefer Trauer sein”, “sein Herz ist gebrochen” kabi frazeologizmlar shaxsiy qayg‘u va ruhiy iztirobni ifoda etadi. Tadqiqot natijalari frazeologik birliklarning lingvomadaniy mohiyatini ochishda, shuningdek, milliy tafakkur va metaforik ifoda vositalarining qiyosiy tahlilida muhim ahamiyatga ega.
Downloads
References
Abdurahmanova N., Bozorov U. Comparative Study of Phraseological Units in Uzbek and German Languages. – T.: “Fan va texnologiya”, 2020. – P.178.
Bozorov U. Frazeologik birliklarning lingvomadaniy talqini. – T.: “Fan”, 2015. – B.142.
Dobrovol’skij D., Piirainen E. Figurative Language: Cross-cultural and Cross-linguistic Perspectives. – Amsterdam: Elsevier, 2005. – P. 264.
Fleischer W. Phraseologie der deutschen Gegenwartssprache. – Leipzig: VEB Bibliographisches Institut, 1982. – S.340.
Phraseology: An International Handbook of Contemporary Research / ed. by H. Burger, D. Dobrovol’skij, P. Kühn, N.R. Norrick. – Berlin, New York: Walter de Gruyter, 2007. – P. 1248.
Абдурахманова Н. Фразеологизмларнинг миллий- маданий хусусиятлари. – Т.: “O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi” davlat ilmiy nashriyoti, 2018. – B.112.
Кунин А.В. Курс фразеологии современного английского языка. – М.: Высшая школа, 1996. – С.381.
Мyдрик А.В. Социализация человека: учеб. пособие для студентов высш. yчеб. зав. / А.В. Мyдрик. – 2-е издание., испр. и доп. – М.: Издательский центр “Академия”, 2006. – С.304.
Ходжаев Б.Х. Pedagogik aksiologiya. – T.: “Fan va texnologiya”, 2012. – B.16.
Хожиев А. Tilshunoslik asoslari. – T.: “O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi” davlat ilmiy nashriyoti, 2002. – B.256.
Шмелёв Д.Н. Русская фразеология: системные отношения, семантика и структура. – М.: Наука, 1977. – С.287.
