LEV TOLSTOYNING “URUSH VA TINCHLIK” ROMANIDA TARIX, FALSAFA VA INSON RUHIYATI TALQINI
Keywords:
Urush va tinchlik, Lev Tolstoy, tarix falsafasi, Vatan urushi, xalq ruhiyati, ma’naviy uyg‘onish, ekzistensializm, qahramon psixologiyasi, urush dialektikasi, badiiy talqin, Platon Karataev, Andrey Bolkonskiy, Per Bezuxov, Natasha Rostova, tarixiy jarayonlar.Abstract
Ushbu maqolada Lev Tolstoyning “Urush va tinchlik” epopeyasi tarixiy, falsafiy va psixologik nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Maqolada 1805–1812-yillardagi Napoleonga qarshi urushlar fonida rus jamiyatining ijtimoiy-ma’naviy holati, tarixiy jarayonlar va xalqning taqdiri qanday badiiy talqin etilgani ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, Andrey Bolkonskiy, Per Bezuxov, Natasha Rostova, Marya Bolkonskaya kabi markaziy qahramonlarning ruhiy o‘sishi, ma’naviy uyg‘onishi va ichki konfliktlari tahlil qilinadi. Tolstoyning fatalizmga yaqin tarix falsafasi, xalq ruhiyati haqidagi qarashlari va shaxsning tarixdagi o‘rni haqidagi konsepsiyalari ilmiy mushohada qilinadi. Maqolada shuningdek, urush va tinchlik dialektikasi, axloqiy tanlov, insoniylik, kechirim, taqdir va iroda kabi muhim falsafiy masalalarning badiiy ifodasi yoritiladi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, “Urush va tinchlik” nafaqat tarixiy voqealardan iborat roman, balki inson ruhiyati va ma’naviy kamolotini tadqiq etuvchi yuksak falsafiy asar ekani asoslab beriladi.
Downloads
References
Tolstoy, L. N. (2010). Urush va tinchlik (4 jild). Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti.
Tolstoy, L. N. (2007). War and Peace. London: Penguin Classics.
Berlin, I. (1978). The Hedgehog and the Fox: An Essay on Tolstoy’s View of History. New York: Simon & Schuster.
Eikhenbaum, B. (1962). Tolstoy in the Sixties. Ann Arbor: University of Michigan Press.
Christian, R. (1969). Tolstoy: A Critical Introduction. Cambridge University Press.
Panchenkova, E. (2012). “Philosophical Foundations in Tolstoy’s War and Peace.” Slavic Review, 71(3), 455–472. https://doi.org/10.2307/41475432
Carr, E. H. (1986). What Is History? London: Penguin Books.
Klyuchevsky, V. O. (1993). A Course in Russian History. Moscow: Mysl.
Clausewitz, C. von. (1989). On War. Princeton: Princeton University Press.
Hegel, G. W. F. (2001). The Philosophy of History. Dover Publications.
Frankl, V. E. (2006). Man’s Search for Meaning. Boston: Beacon Press.
Sartre, J.-P. (2007). Existentialism Is a Humanism. Yale University Press.
Camus, A. (2005). The Myth of Sisyphus. London: Penguin Books.