UYQU VA MIYA FAOLIYATI: NEYROFIZIOLOGIK ASOSLAR
Keywords:
uyqu, miya faoliyati, neyrofiziologiya, REM, NREM, EEG, GABA, oreksin, melatonin, xotira, sinaptik plastislik, uyqu buzilishlari, Altsgeymer, kognitiv salohiyat, uyqu gigiyenasiAbstract
Ushbu maqolada uyqu va miya faoliyati o‘rtasidagi murakkab neyrofiziologik bog‘liqlik tizimli tarzda tahlil qilinadi. Uyquning bosqichlari, miya to‘lqinlari, ularni boshqaruvchi markazlar, ishtirok etuvchi neyromediatorlar va gormonal regulyatsiya kabi asosiy mexanizmlar chuqur o‘rganiladi. Shuningdek, uyquning xotira, emotsional barqarorlik, kognitiv salohiyat va miya salomatligiga ta’siri, hamda uyqu buzilishlarining neyrodegenerativ kasalliklar bilan bog‘liqligi yoritilgan. Maqola sinaptik plastislik va miya rivojlanishidagi uyquning o‘rniga ham e’tibor qaratadi.
Downloads
References
Rechtschaffen A., Kales A. (1968). A Manual of Standardized Terminology, Techniques and Scoring System for Sleep Stages of Human Subjects. U.S. Government Printing Office. pp. 12–24
Saper C.B., Scammell T.E., Lu J. (2005). Hypothalamic regulation of sleep and circadian rhythms. Nature, 437(7063). pp. 1257–1263
Hobson J.A. (2005). Sleep and the brain: The neurology of consciousness. Scientific American. pp. 68–75
Brown R.E. et al. (2012). Control of sleep and wakefulness. Physiological Reviews, 92(3). pp. 1087–1187
Van Cauter E. et al. (2000). Endocrine physiology of sleep. Endocrinology and Metabolism Clinics, 29(4). pp. 731–755
Rasch B., Born J. (2013). About sleep’s role in memory. Physiological Reviews, 93(2). pp. 681–766
Killgore W.D.S. (2010). Effects of sleep deprivation on cognition. Progress in Brain Research, 185. pp. 105–129
Walker M.P., van der Helm E. (2009). Overnight therapy? Psychological Bulletin, 135(5). pp. 731–748
Sateia M.J. (2014). International classification of sleep disorders. Chest, 146(5). pp. 1387–1394
Xie L. et al. (2013). Sleep drives metabolite clearance. Science, 342(6156). pp. 373–377
Tononi G., Cirelli C. (2014). Sleep and plasticity. Neuron, 81(1). pp. 12–34
Kurth S. et al. (2010). Sleep slow waves in children. Sleep, 33(4). pp. 475–480
Baxtiyorovich, R. B. (2025). NEFROLITIAZNING URODINAMIKAGA TA’SIRI. THEORY AND ANALYTICAL ASPECTS OF RECENT RESEARCH, 3(34), 133-134.
Baxtiyor o'g'li, R. B. (2024). POSTOPERATIVE COMPLICATIONS OF BENIGN PROSTATIC HYPERPLASIA: A COMPREHENSIVE REVIEW. Interdisciplinary Journal of Chemical Biology and Medicine, 1(1), 27-28.