MILLIY MAQOM SAN'ATI VA UNING YO‘NALISHLARI
Keywords:
Musiqa, milliy qo‘shiqlar, ashulalar, maqom, shashmaqom, xalq musiqasi, madaniy, mumtoz.Abstract
Ushbu maqolada Oʻzbek mumtoz musiqasining yetakchi janri boʻlgan maqom sanʼati tarixi, rivojlanish bosqichlari, uslubiy va nazariy asoslari tahlil etiladi. Maqom janrining Yaqin va Oʻrta Sharq xalqlari musiqa madaniyatidagi oʻrni, uning shakllanishiga taʼsir koʻrsatgan tarixiy va madaniy omillar yoritiladi. Shuningdek, maqomlar tizimining evolyutsiyasi, "Shashmaqom", "Xorazm maqomlari" va "Fargʻona-Toshkent maqom yoʻllari" kabi turkumlarning shakllanishi va oʻziga xosliklari muhokama qilinadi. Maqolada maqomlar ijrochiligi va nazariyasi rivojiga hissa qoʻshgan buyuk olim va musiqashunoslar – Abu Nasr Forobiy, Abu Ali Ibn Sino, Safiuddin Urmaviy kabi shaxslarning faoliyatiga eʼtibor qaratiladi.
XX asrda maqomlarni nashr qilish, ularni saqlash va zamonaviy talqinda rivojlantirish ishlari, jumladan, V.A. Uspenskiy, V. Belyaev, Yunus Rajabiy kabi musiqashunoslarning xizmatlari koʻrsatiladi. Maqola Oʻzbek maqom sanʼatining nafaqat milliy madaniyat, balki jahon musiqa madaniyati rivojidagi ahamiyatini ochib beradi.
Mazkur ish mumtoz musiqa ijodiyotining chuqur nazariy va amaliy tahlilini oʻzida mujassam etib, musiqa ilm-fani va amaliyotida tadqiqotchilar, ijrochilar va maʼnaviy merosni oʻrganishga qiziquvchilar uchun qimmatli manba boʻlib xizmat qiladi.
Downloads
References
Asqarov A. O’zbekiston tarixi. Toshkent, 1994.
Hamidov Q. O’zbek an’anaviy qo’shiqchilik madaniyati tarixi. Toshkent, 1996.
Abdullayev R. O'zbek mumtoz musiqasi. Musiqa va san'at kollejlari hamda akademik litseylari uchun darslik. Tashkent, 2008.
Muhammadjonov A.. O’zbekiston tarixi. Toshkent, 1994.
Hamidov Q. Bir sehr bor ohanglarda. //“Sirli olam” jurnali. 1995 y. 1-son.
Said Ahmad. Ilohiy Ne’mat. //“Tafakkur” jurnali 1994 y. 1-son.
Oripov A. O’zbek xalq cholg’ularida ijrochilik tarixi. Toshkent, 1995 .
Yunusov R. O‘zbek maqomlari.-Toshkent:O‘zbekiston, 2018
Shokirkhanov, B. B., & Mahkamjanov, S. Q. O. (2021). The importance of the science of harmony in music practice. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(10), 735-739.
Ibrohimov, A., & Maxkamjanov, S. (2023, February). OPERA SAN'ATINING VOKAL JANIRI. In Международная конференция академических наук (Vol. 2, No. 2, pp. 175-177).
Maxkamjanov, S., & Ibrohimov, A. (2023). NAY CHOLG’USI IJROCHILIK SAN’ATI TARIXI VA RIVOJLANISH JARAYONI. Инновационные исследования в науке, 2(2), 37-40.
Mukhamedovich, R. D. (2022). CULTURE AND ART IS THE EMBODIMENT OF NATIONAL VALUES. Conferencea, 97-102.
Gaziyev, J. J., & Toshmatov, G. O. (2021). Acts credit module system and its implementation activities in higher educational process. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(9), 467-472.
Gaziyev, J. J., & Aliyeva, N. R. (2021). Dmitriy dmitrievich shostakovich life and work. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(10), 1181-1185.
