ABDULLA AVLONIYNING MA’RIFIY QARASHLARI VA ULARNING ZAMONAVIY TA’LIM TIZIMIDAGI AHAMIYATI

Abstract

Ushbu maqolada o‘zbek ma’rifatparvar adibi Abdulla Avloniyning ta’lim-tarbiya borasidagi ilg‘or g‘oyalari, ularning mazmun-mohiyati va bugungi zamonaviy ta’lim tizimi bilan o‘zaro aloqasi chuqur ilmiy-nazariy tahlil qilinadi. Abdulla Avloniy o‘z davrining ilg‘or pedagogik va ijtimoiy tafakkur sohibi sifatida, ta’limni nafaqat bilim berish, balki jamiyatni uyg‘otish, shaxsni tarbiyalash va millatni yuksaltirish vositasi deb bilgan.

Maqolada Avloniy asarlaridagi pedagogik yondashuvlar, xususan axloqiy tarbiya, milliy ong va vatanparvarlik, o‘zlikni anglash, o‘qituvchi shaxsiga berilgan baho kabi masalalar tahlil etiladi. Bu g‘oyalar bugungi ta’lim siyosati, o‘quv dasturlarining mazmuni, pedagogik kompetensiyalar tizimi bilan o‘zaro bog‘liqlikda yoritiladi.

Maqolada, shuningdek, Avloniy g‘oyalarining XXI asr O‘zbekistoni ta’lim konsepsiyasidagi o‘rni, ularning zamonaviy bilimlar, texnologiyalar va insoniylik qadriyatlari bilan uyg‘unlashuvi yoritiladi. Pedagogik fikrlar tahlil qilinar ekan, zamonaviy O‘zbekiston ta’limidagi yangilanishlar — davlat tilida ta’lim, STEAM yo‘nalishlari, milliy g‘oya va tarbiya konsepsiyasi, o‘qituvchining jamiyatdagi o‘rni bilan bog‘liq jihatlar Avloniy qarashlari asosida yoritiladi.

Maqola yozilishida tarixiy-tahliliy, qiyosiy, kontent-analiz va sistemali yondashuv metodlari asosida ilmiy yondashuv tanlangan. Maqola Avloniyning ilmiy-ma’rifiy merosini faqat tarixiy xotira sifatida emas, balki hozirgi va kelajak ta’lim siyosatida metodik asos sifatida ko‘rib chiqishga xizmat qiladi.