TURON O’LKASIGA BIRINCHI RENESSANS VA AMIR TEMUR RENESSANSI

• Xolboyev Samandar Muhammadyoqubovich

  Toshkent Xalqaro Kimyo Universiteti Samarqand filiali 3-kurs talabasi

  Author

Dunyo tarixida o’rta asrlarda Islom dini tez yoyila boshladi. Musulmon arablar bu dinni yoyish maqsadida sharqiy hududlarda bir necha bor yurish qiladi. Ular Turon o’lkasiga bosqinchilik yurish chog’ida Amudaryoning narigi tomonini-Movarounnahr, hozirgi Turkmaniston va Fors zaminini esa Xuroson deb ataydi. Islom dinining bu hududlarda tarqalishi Kushon imperiyasidan buyon saqlanayotgan buddizm dinini yo’qqa chiqardi. To’g’ri bu din bizning hududimizga osonlikcha kirib kelgan emas. Istilo va Fath paytida ne-ne qo’zg’olon va jangler bo’lib o’tdi. Hududni bo’ysundirish yuz yillab davomida amalga oshirildi. Islom dini adolatlik va bag’rikeng edi. Uni anglab yetgan kishi osonlikcha bu dinga kirardi. VII asrdan keyin Turon o’lkasi islom dinining markaziga aylandi. Bekorga Buxoro  “Qubbatul Islom” – Islomning gumbazi deb aytilmagan. Olimlar va tarixchilarning ta’kidlashicha Turon o’lkasida IX asrdan to XIII asrgacha I Renessans paydo bo’ldi. Ushbu maqolada Markaziy Osiyodagi I Renassans davridagi allomalar va  II Renessans qanday vaziyatda vujudga kelganligi haqida so’z boradi.

Muhammad Ali. Amir Temur Solnomasi. Alisher Navoiy nomidagi O’zbekiston Milliy kurubxonasi nashriyoti-2008.

Omonulla Bo’riyev. Temuriylar davri yozma manbalarida Markaziy Osiyo. Toshkent “O’zbekiston” 1997

• PDF