MAHKUMLARNING HUQUQIY MAQOMI: HUQUQLARI VA MAJBURIYATLARI
Keywords:
Mahkum, ozodlikdan mahrum etish, huquqiy maqom, inson huquqlari, majburiyat, javobgarlik.Abstract
Ushbu maqolada ozodlikdan mahrum etilgan shaxslarning huquqiy maqomi, ularning asosiy huquqlari va majburiyatlari, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi hamda Jinoyat-ijroiya kodeksi asosida belgilangan huquqiy kafolatlar tahlil qilinadi. Mahkumning huquqiy maqomi shuni anglatadiki, u jinoyat sodir etganligi uchun jazoga hukm qilingan bo‘lsa-da, fuqaro va inson sifatidagi maqomini to‘liq yo‘qotmaydi. Sud hukmi orqali unga faqat ayrim huquqlar (shaxsiy erkinlik, erkin harakatlanish, yashash joyini tanlash kabi) vaqtincha yoki qisman cheklanadi, ammo uning insoniy qadr-qimmati, shaxsiy sha’ni, daxlsizligi va asosiy tabiiy huquqlari hech qachon bekor bo‘lmaydi. Mahkumga nisbatan jismoniy yoki ruhiy qiynoq qo‘llash, kamsitish, g‘ayriinsoniy muomala qilish qat’iyan taqiqlanadi; u himoyasiz shaxs emas, balki davlat himoyasi ostidagi, maxsus yuridik rejimga ega bo‘lgan shaxs hisoblanadi.Downloads
References
O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi 13- 26-27-44- moddalar O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat-ijroiya kodeks 9-10–16-moddalar. O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi 42–45-moddalar: Xalqaro huquqiy manbalar (UDHR, 1948) 5-10-modda, Fuqarolik va siyosiy huquqlar to‘g‘risidagi xalqaro pakt 7-10-modda Mahkumlarga nisbatan muomala qilish minimal qoidalarip:Mahkumlarning huquqlari, majburiyatlari, mehnat, ta’lim va tibbiy xizmat kafolatlari.
Ilmiy va ilmiy-uslubiy adabiyotlar. Abdullaev S., “Jinoyat-ijroiya huquqi asoslari”, Toshkent, 2018.. Karimov T., “Inson huquqlari va mahkumlar huquqi”, Toshkent, 2020.Rustamov A., “Jinoyat va jazoni ijro etish tizimi”, Toshkent, 2019.Xalqaro ilmiy maqolalar va BMT huquqiy tavsiyalarini o‘rganish (2015–2023)
____________________________________________________________
2019-2025-Madad muassasa shaklidagi nodavlat notijorat tashkiloti
Gʻafur Abdumajidov. [tahrir | manbasini tahrirlash ↑ OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
Otabek Matnazarov muallifligi kun.uz saytidan.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev “Mahkumlarning hamda qamoqda saqlanayotgan shaxslarning huquqlarini himoya qilish mexanizmlari takomillashtirilishi” toʻgʻrisidagi qonunhttps://yuz.uz/uz/news/mahkumlar-va-qamoqda-saqlanayotgan-shaxslarning-huquqlarini-himoya-qilish-milliy-qonunchilik-va-xalqaro-amaliyot.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi qabul qilinganining 70 yilligiga bag‘ishlangan tadbirlar dasturi to‘g‘risida”gi Farmoni, 2018-yil 5-may, PF–5434-son.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.Mirziyoev 2022-yil 20-iyundagi Konstitutsiyaviy komissiya aʼzolari bilan uchrashuvda
