O‘ZBEK TILIDA HAQORAT SO‘ZLARNING LINGVISTIK EKSPERTIZASI
Keywords:
haqorat, lingvistik ekspertiza, semantika, pragmatika, kontekst, baholovchi leksika, diskurs, tanqid, tuhmat, nutq akti.Abstract
Ushbu maqola o‘zbek tilida haqorat so‘zlarning lingvistik ekspertizasi masalalariga bag‘ishlanadi. Tadqiqotda haqorat tushunchasining tilshunoslikdagi o‘rni yoritiladi. Lingvistik ekspertiza jarayonida qo‘llaniladigan mezonlar tavsiflanadi. Haqorat va tanqid o‘rtasidagi farqlar tahlil qilinadi. Matnda kontekstning ahamiyati alohida ko‘rsatib beriladi. Pragmatik va semantik omillar muhim mezon sifatida qaraladi. Sud-huquq amaliyotida lingvistik ekspertizaning roli ochib beriladi. O‘zbek tilidagi baholovchi birliklarning xususiyatlari ko‘rib chiqiladi. Diskurs va nutq vaziyati haqoratni aniqlashda muhimligi asoslanadi. Maqolada terminologik aniqlik masalasi muhokama qilinadi. Tadqiqot ilmiy va amaliy ahamiyatga ega ekanligi ko‘rsatiladi. Olingan xulosalar ekspertlar faoliyati uchun foydalidir. Maqola tilshunoslik va huquq kesishmasidagi masalalarni qamrab oladi. Natijalar o‘zbek tilida ekspertiza o‘tkazish metodikasini boyitadi. Tadqiqot kelgusidagi izlanishlar uchun nazariy asos yaratadi.
Downloads
References
Жельвис, В.И. 2004. Слово и дело: юридический аспект сквернословия. Понятия чести, достоинства и деловой репутaции: Спорные тексты СМИ и проблемы их анализа и оценки юристами и лингвистами. — Изд. 2-е, перераб. и доп.
Москва: Медея. Sherboyeva, G. 2017.
Badiiy matnda sotsial chegaralangan so‘zlar. Andijon, b. 32.
O‘zbek tilidagi shaxsiy yozishmalarda noadabiy
unsurlarning hududiy xoslanishi: Fil. fan.fal.dok. (PhD) diss. Qo‘qon, B. 41
Стернин, И.А. 2006.
Karimov, T. (2021). O'zbek tilining so'z tuzilishi va ma'nosi. Toshkent: O'zbekiston Milliy Universiteti.
Alimov, A. (2020). O'zbek tilida so'zlar va ularning ijtimoiy rolini tahlil qilish. Toshkent: Fan va texnologiya nashriyoti.
Raxmatullaeva, G. (2022). Haqoratli so'zlarning lingvistik xususiyatlari. Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyasi nashriyoti.
Mansurov, I. (2023). Til va madaniyat: O'zbek tili misolida. Toshkent: Sharq.
Ganieva, S. (2021). Tilshunoslikda ijtimoiy kontekst va haqoratli so'zlar. Toshkent: O‘zbekiston matbuot nashriyoti.
